ضرورت جلوگیری از خراب شدن دندان در شیردهی
در دوران شیردهی شرایط سلامتی شما به سلامتی فرزندتان گره خورده است. مسئلهای مانند خراب شدن دندان در شیردهی هم از این قاعده مستثنی نیست.
شما به عنوان یک مادر آگاه احتمالا از بسیاری از جنبههای سلامت جسمانی خود آگاه هستید، اما ممکن است توجه زیادی به دندانهای خود نداشته باشید.
باورهای غلط درباره خراب شدن دندان در شیردهی
یکی از تصورات غلط رایج در مورد سلامت دندانها در دوران شیردهی این است که مراجعه به دندانپزشکی خطرناک است. برخی از مردم بر این باورند که اشعه ایکس و سایر روشهای دندانپزشکی میتواند به کودک آسیب برساند.
برخی از مادران از ترس آسیب به کودک برای درمان عفونت دندان در شیردهی از طریق راهکارهای خانگی اقدام میکنند. این اقدامات میتواند به تغییر سبک تغذیه و کاهش یا افزایش میزان شیردهی منجر شود. انتخاب درمان خانگی عفونت دندان در شیردهی بسیار ریسکپذیر است. راه درست آن است که به دندانپزشک مراجعه کنید تا آنتی بیوتیک برای عفونت دندان در شیردهی با توجه به شرایط شخص شما تجویز شود.
در دوران بارداری نرفتن به دندانپزشکی بهتر است، اما در نظر داشته باشید که پس از زایمان لازم است به دندانپزشکی مراجعه کنید. این مراجعه سبب میشود از سلامت دندانها و لثههای خود مطمئن شده و اقدامات لازم برای جلوگیری از خراب شدن دندان در شیردهی بهموقع انجام شوند.
نگرانی اکثر مادران، تأثیرات بیهوشی بر شیر است؛ اما ثابت شده است که تاثیر لیدوکائین و اکثر اشکال آرام بخش دندان در شیر مادر صفر است؛ از این رو دندانپزشکی در شیردهی مانعی ندارد.
یکی دیگر از تصورات غلط در مورد خراب شدن دندان در دوران شیردهی این است که دندانهای کلسیم خود را از دست میدهند. اگرچه بدن برای رشد کودک به مقدار زیادی کلسیم نیاز دارد، اما این تصور که کلسیم صرفا از دندانها گرفته میشود، غلط است. با این حال دریافت کلسیم کافی در رژیم غذایی دوران شیردهی بسیار مهم است. بیشتر ویتامینهای دوران بارداری و شیردهی حاوی کلسیم هستند؛ اما در نهایت این متخصص زنان و زایمان است که به شما میگوید نیاز به مصرف مکمل دارید یا خیر.
علائم پوسیدگی دندان در شیردهی
اولین علامت پوسیدگی، زرد شدن بیش از حد دندانها بوده که اگر به آن توجه نشود منجر به پیدایش علائم زیر میگردد:
- تورم و التهاب لثه
- بوی بد دهان
- ایجاد لکه های سیاه و قهوه ای روی دندان
- درد دندان
در صورت بروز هر یک از این علائم فورا به دندانپزشک مراجعه کرده و از پیشرفت پوسیدگی جلوگیری کنید.
شرایط دندانپزشکی در دوران شیردهی که باید مراقب آن ها باشید!
در نظر داشته باشید درست کردن دندان در دوران شیردهی و انجام برخی اقدامات مانند ارتودنسی مشهد در شیردهی، انجام بلیچینگ یا جرم گیری دندان در شیردهی، اگرچه مهم، اما ضروری نیستند و شما میتوانید آنها را به بعد از دوران شیردهی موکول کنید.
مواردی همچون عصب کشی در شیردهی یا پر کردن دندان در شیردهی از آن دسته درمانهایی هستند که با درد همراه است و باید سریعتر آنها را انجام داد تا پوسیدگی و مشکلات بیش از حد ممکن پیشرفت نکند اما هیچ دلیلی برای اجتناب از قرار دادن پرکردن دندان در شیردهی وجود ندارد.
عوارض داروی بی حسی دندان در شیردهی، هنوز به طور کامل مورد بررسی قرار نگرفته و مشخص نشده است از همین رو اغلب دندانپزشکان انجام درمان های دندانپزشکی غیرضروری را به انتهای دوران شیردهی مادران موکول می کنند. از سوی دیگر دندان درد در شیردهی موضوعی مهم است که باید مورد توجه قرار گیرد و با مشورت دندانپزشک، راه های مختلف برای کنترل درد مورد بررسی قرار گیرد.
زنان باردار و شیرده بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماریهای پریودنتال از جمله التهاب لثه هستند. مطالعهای در این زمینه نشان میدهد که التهاب لثه در زنان باردار دو برابر بیشتر از زنان غیر باردار است.
عوامل موثر در خراب شدن دندان در شیردهی
سوالی که ممکن است برای بسیاری از مادران در این دوران پیش آید این است که چه عواملی سبب میشود تا خرابی دندان در زمان شیردهی بیش از سایر زمانها رایج و مرسوم باشد. در ادامه به برخی از عوامل موثر در خراب شدن دندان در شیردهی اشاره خواهیم کرد:
۱. تغییرات هورمونی در دوران شیردهی
در دوران بارداری و شیردهی بدن شما مقدار زیادی پروژسترون تولید میکند؛ بنابراین میزان اسید در دهان افزایش پیدا میکند و شما را بیشتر در معرض خراب شدن دندان در شیردهی قرار میدهد. اگر متوجه قرمزی، تورم یا خونریزی لثهها شدید، همگی اینها میتواند نشانه التهاب لثه باشد. در صورت مشاهده این علائم فورا به دندانپزشک خود مراجعه کنید؛ چراکه التهابات لثه میتواند باعث تحلیل بافت لثه شود. برای آشنایی بیشتر با انواع جراحی لثه کلیک کنید.
۲. تهوع حاملگی در دوران پیش از شیردهی
شما باید مراقب علائم پوسیدگی دندان از جمله تورم، دندان درد، بوی بد دهان و لکههای سیاه یا قهوهای روی دندانهای خود باشید تا نیاز شما به بی حسی دندان در شیردهی به حداقل ممکن برسد. پوسیدگی دندان به ویژه در مادران باردار که حالت تهوع صبحگاهی را تجربه میکنند، شایع است.
زنان باردار زمانی که به صورت مداوم استفراغ میکنند، اسید ترشح شده از معده، میتواند مینای دندان را از بین ببرد. اگر پس از حاملگی، مادران شیرده به طور مرتب استفاده از مسواک و نخ دندان را در برنامه روزانه خود قرار ندهند و آب فراوان ننوشند، در معرض خطر پوسیدگی دندان قرار میگیرند.
۳. دندان قروچه در دوران شیردهی
مادران پس از زایمان استرس بسیاری را تحمل میکنند و این تنش و نگرانیها میتواند در خواب به صورت دندان قروچه بروز پیدا کند و حتی دردهایی را در عضلات سر و گردن مادران به وجود آورد. مادران شیرده باید مراقب دندان قروچه خود باشند؛ چراکه ممکن است در اثر سایش بیش از حد احتمال پوسیدگی و خراب شدن دندان در شیردهی را افزایش دهد. برای رفع این مشکل میتوانند در هنگام خواب از محافظ دندان استفاده کنند.
۴. ریزه خواری در دوران شیردهی
مادران در دوران شیردهی بیشتر احساس گرسنگی میکنند و معمولا تمایل آنها به شیرینیجات بیشتر میشود. در این صورت چنانچه باکتری در دهان آنها به مقداری کمی وجود داشته باشد، با مصرف قند و کربوهیدرات این باکتریها تغذیه و تقویت میشوند و به نوعی خراب شدن دندان در شیردهی را تسریع میبخشند.
۵. عدم رعایت بهداشت دهان و دندان
با توجه به اینکه حساسیت دندانها و احتمال پوسیدگی در دوران شیردهی بیشتر شده و نیاز به مراقبت بیشتری دارند. فرآیند نگهداری از نوزاد باعث میشود مادر زمان کافی برای روتین مناسب بهداشت دهان و دندان نداشته و دندانهایش آسیب ببینند.
مراقبت های لازم برای جلوگیری از خراب شدن دندان در شیردهی
همانطور که اشاره کردیم، جلوگیری از خراب شدن دندان در شیردهی برای مادران بسیار مهم است؛ چراکه انتقال باکتری از دهان مادر به دهان نوزاد بسیار آسان است. حتی چیزی به سادگی استفاده از یک قاشق میتواند باکتریهای مضر را از دهان مادر به دهان به نوزاد منتقل کند. در ادامه به برخی از مراقبتهای ضروری در دوران شیردهی برای خراب نشدن دندان اشاره میکنیم:
۱. داشتن یک روتین بهداشتی مرتب
مهمترین کاری که میتوانید برای پیشگیری از بیماری لثه و دندان خود انجام دهید، پیروی از یک روتین بهداشتی سالم دندان است. دندانهای خود را دو بار در روز مسواک بزنید و یک بار در روز از نخ دندان استفاده کنید. بعد از مسواک از دهانشویههای بدون الکل برای از بین بردن باکتریها استفاده کنید.
۲. هیدراته ماندن بدن (میزان آبرسانی کافی به بدن)
شما با آبرسانی کافی به بدن، خطر پوسیدگی یا خراب شدن دندان در شیردهی را تا حد زیادی کاهش میدهید. سعی کنید تا حد امکان از مصرف قند و نشاسته پرهیز کنید و مایعات را به قدر کافی بنوشید. اگر هوس غذاهای شیرین دارید، بلافاصله پس از استفاده از آنها، دندانهای خود را مسواک بزنید.
۳. استفاده از یک تغذیه مناسب و آگاهانه
همیشه شنیدهاید که برای شیردهی، کلسیم زیادی لازم است تا مادر در طول روز مصرف کند. این مادی مغذی اگر به صورت غذایی و کم کم وارد بدن شود، جذب آن بهتر و سریعتر خواهد بود، در غیر این صورت مادر باید از مکملهای کلسیم مخصوص این دوران را استفاده کند. دقت کنید که کلسیم به تنهایی جذب بدن نمیشود و شما لازم است تا ویتامین D و فسفر بدنتان به مقدار كافی باشد تا بدن بتواند كلسيم را به خوبی جذب بدن کند.
استفاده از تخم مرغ، ماهی سالمون، کلم بروکلی، آجیل، بادام، سویا مواردی هستند که میتوانند کلسیم و ویتامین D بدن شما را باهم تامین کنند. از استفاده آنها در این دوران غافل نشوید. درنظر داشته باشید که رعایت تغذیه یکی از راههای موثر در پیشگیری از خراب شدن دندان در شیردهی محسوب میشود.
۴. مراجعه به دندانپزشک به صورت مرتب
در طول دوران شیردهی از مراجعه به دندانپزشکی فراموش نکنید. با حضور یک نوزاد جدید، ممکن است رعایت بهداشت دندان برای شما دشوار به نظر برسد. شما دغدغههای بسیاری را در ذهن خود دارید که در آن میان استفاده از مسواک، کمتر از سایر نگرانیها مشکل به نظر میرسد، اما سلامت دندان مادر از آن دسته مواردی است که نباید از آن غافل شد. مهم است که دو بار در سال ویزیت دهان و دندان خود را انجام دهید.
۳ حقیقتی که باید درخصوص سلامت دندانهای خود و کودکتان بدانید
خراب شدن دندان در دوران شیردهی بخشی از مشکلات دهان و دندان است که مربوط به مادر می شود، اما در نظر داشته باشید بخشی از این مشکلات با سلامت دندان کودک هم مرتبط می شود. برخی از باورها درخصوص دوران شیردهی بانوان وجود دارد که در جامعه جا باز کرده است، درحالی که برخی از آنها غلط و برخی دیگر درست است. در ادامه به برخی از آنها اشاره میکنیم:
شیر مادر به پیشگیری از پوسیدگی دندان کودکان ارتباطی ندارد
برخلاف تصور عموم مردم نوزادی که با شیر مادر تغذیه میشود، نمیتواند پوسیدگیهایی مانند نوزادی که با شیر خشک تغذیه میکند برایش ایجاد شود. این در حالی است که درخصوص خراب شدن دندان در شیردهی هیچ ارتباطی بین پیشگیری از پوسیدگی دندان و شیر مادر وجود ندارد. در شیر مادر مقادیر زیادی قند وجود دارد که در صورت عدم مراقبت به موقع ممکن است پوسیدگی ایجاد شود. شما باید در اسرع وقت مراقبت از دندان های کودک خود را شروع کنید.
حتی زمانی که کودک دندان درآورده است، می توان به شیر دادن ادامه داد
ممکن است برخی به شما پیشنهاد کنند که پس از رشد دندان های کودک، شیردهی را متوقف کنید تا خرابی دندان در دوران شیردهی را برای خود و کودکتان به حداقل برسانید. با این حال، طبق نظر دندانپزشکان، چنین قانونی وجود ندارد. شما می توانید تا زمانی که احساس راحتی می کنید به کودک خود شیر بدهید، مهم نیست که او دندان هایش رشد کرده است یا خیر.
مادر باید مراقب بهداشت دهان و دندان خود باشد
مادر شدن دوران سختی است؛ چراکه مسئولیت های زیادی بر دوش شما می شکند. ممکن است زمان کافی برای مراقبت از سلامت خود، به ویژه بهداشت دهان و دندان نداشته باشید. حذف مسواک و استفاده از نخ دندان در تازه مادران بسیار رایج است. با این حال، این می تواند بر سلامت دندان شما تاثیر بگذارد و ممکن است در نهایت دچار پوسیدگی و مشکل لثه شوید. مشکلات دندانی شما ممکن است در حین استفاده از میان وعده ها یا همان کارد و چنگال به کودک شما هم منتقل شود. رعایت بهداشت دهان و دندان می تواند یکی از بهترین راههای پیشگیری از خراب شدن دندان در شیردهی باشد. در صورتی که دندانهای کودک دچار پوسیدگی شد، میتوانید به کلینیک بارانا که یکی از بهترینها در زمینه دندانپزشکی کودکان در مشهد است، مراجعه کنید.
خدمات زیبایی و درمانی در مشهد؛ کلینیک دندانپزشکی بارانا
“کلینیک بارانا با مجهزترین تجهیزات دندانپزشکی در مشهد امکان انجام انواع خدمات زیبایی و درمانی را برای شما عزیزان فراهم کرده است. اگر مادر هستید و نگرانهایی از بابت سلامت دندان خود دارید، با ما آن را در میان بگذارید. خراب شدن دندان در شیردهی بسیار در میان مادران شایع است و می تواند دلایل مختلفی داشته باشد. ما می توانیم به شما در رفع شدن این نگرانی کمک کنیم. بر این باوریم که مادران بیش از همه، لیاقت لبخند زدن را دارند. ما سخت کار میکنیم تا مطمئن بشیم شما بیشتر میخندید. برای مشاوره رایگان از کارشناسان ما با اطمینان خاطر کمک بخواهید.” شمارههای تماس: ۰۵۱۳۷۶۰۹۰۰۹ – ۰۹۱۵۷۶۰۹۰۰۹ ساعات پاسخگویی: ۹ الی ۱۴ و ۱۷ الی ۲۰
سوالات متداول
از آنجایی که در خصوص کشیدن دندان در دوران شیردهی فقط از بی حسی دندان استفاده میشود، کشیدن دندان هیچ منعی ندارد و در صورت ضرورت مادران میتوانند در دوران شیردهی دندان خود را بکشند.
از آنجایی که نمیتوان یک دارو را برای تمام افراد تجویز کرد، مادر و شرایط جسمانی او باید بررسی شود تا باتوجه به موقعیت فرد، دارو تجویز شود. در حالت کلی مصرف مسکن یا انجام هرگونه فرآیند تشخیصی مانند OPG ، CBCT یا هرگونه رادیوگرافی مشکلی را برای مادر یا فرزند به وجود نمی آورد.
خیر، این باور غلطی است که خراب شدن دندان در شیردهی را به کم شدن کلسیم بدن مادر ربط میدهند. کلسیم بدن در شیردهی به طور کلی کم میشود، اما دقت کنید که کلسیم دندان تقریبا ثابت است و کم و زیاد نمیشود. اگر مشکلات دندان در زنان شیرده بیشتر است به علت عدم مراجعه به دندانپزشک در ماههای بارداری بوده است که اثرات آن کمی بعدتر، در زمان شیردهی بروز پیدا میکند.
دانلود فایل PDF مقاله خراب شدن دندان در شیردهی
برای دسترسی به این مقاله در حالت آفلاین فایل pdf آن در اختیار شما عزیزان گرفته است. برای مطالعه فایل pdf اینجا را کلیک کنید: