درمان برگشت دندان بعد از ارتودنسی
اولین قدم برای درمان برگشت ارتودنسی مشورت با دندانپزشک معالج خود است. در این شرایط ارتودنتیست با توجه به میزان تغییراتو شرایط هر فرد، راهکارهای مختلفی از جمله موارد زیر تجویز میکند:
- انجام درمانهای تکمیلی لثه یا فک
- استفاده از ارتودنسی نامرئی یا شفاف (اینویزیلاین)
- استفاده مجدد و منظم از ریتینر (نگهدارنده بعد از ارتودنسی)
- تقویت عضلات و ایجاد تعادل در فک با انجام ورزش و تمرینات ویژه
- استفاده از محافظ شبانه برای کاهش تاثیرات ناشی از دندان قروچه و سایر عادات نامناسب
- ارتودنسی مجدد برای کوتاهمدت (در شرایطی که تغییرات ایجادشده به وضوح مشاهده شوند.)
کج شدن دندان بعد از ارتودنسی طبیعی است؟ / ایا بعد از ارتودنسی دندان برمیگردد ؟
به گفته دکتر محمدرضا طاهری، از برجستهترین متخصصان ارتودنسی دندان در شهر مشهد، ایجاد تغییرات جزئی و خفیف در موقعیت دندانها پس از اتمام دوره درمانی تا حدی طبیعی است. توجه داشته باشید در صورتی که میزان تغییر موقعیت فک و دندان پس از اتمام دوره درمان با ارتودنسی واضح و محسوس باشد، بایستی مجدداً به دندانپزشک معالج خود مراجعه کنید تا هرچه سریعتر این روند را متوقف سازد.
علت کج شدن دندان بعد از ارتودنسی
عوامل مختلفی میتوانند دلیل کج شدن دندان بعد از ارتودنسی باشند. شناخت این موارد به شما در پیشگیری و درمان این معضل کمک بزرگی خواهد کرد. مهمترین دلایل برگشت دندان بعد از ارتودنسی عبارت هستند از:
۱) ساختار ژنتیکی فک
با توجه به ژنتیک برخی افراد، ساختار فک و دندانها تمایل دارند تا پس از تغییر، مجدداً به جایگاه اولیه خود بازگردند. در این افراد احتمال کج شدن دندان پس از ارتودنسی بیشتر از سایرین استغ اما با رعایت نکات مراقبتی لازم، میزان این جابهجایی به حداقل مقدار ممکن میرسد.
۲) عدم استفاده از نگهدارنده
مهمترین و موثرترین عامل برگشت نتیجه حاصل از ارتودنسی عدم استفاده یا استفاده غیراصولی از نگهدارنده (ریتینر) است. استخوان و بافتهای اطراف دندانها پس از برداشتن سیم و براکت تا مدتی در حال تثبیت هستند. به همین علت بدون کمک نگهدارنده، دندانها به آسانی از موقعیت اصلی خود خارج میشوند.
۳) نکشیدن دندان قبل ارتودنسی
گاهی اوقات متقاضیانی که تمایل به ارتودنسی دندان دارند، در برابر کشیدن دندان پیش از نصب سیم و براکت مقاومت میکنند. این موضوع میتواند احتمال بازگشت دندان به موقعیت قبلی خود را افزایش میدهد. به همین خاطر معمولاً متخصصان ارتودنسی جهت پیشگیری از حرکت دندان بعد از ارتودنسی ، کشیدن یک یا چند دندان را تجویز خواهد کرد.
۴) از دست دادن دندان بعد از ارتودنسی
گاهی اوقات جایگاه دندان به دلایلی از جمله ضربه، تصادف یا کشیدن خالی میشود. در این شرایط جای خالی دندان از دست رفته، تعادل نیروهای وارد بر سایر دندانها را نیز بهم زده و در نهایت میتواند موجب حرکت یا جلو آمدن دندان بعد از ارتودنسی شود.
۵) دندان قروچه
یکی دیگر از رایجترین فاکتورهای موثر در برگشت دندان بعد از ارتودنسی ، براکسیسم یا دندان قروچه است. فرد با فشردن و ساییدن دندانها روی یکدیگر در واقع فشار عمودی غیرطبیعیای به دندانها وارد میکند. این فشار اضافی و مداوم در طولانیمدت میتواند علت فاصله افتادن بین دندانها بعد از ارتودنسی و برهم خوردن نظم آنها باشد.
۶) دندان نهفته
وجود دندان نهفته در فک یکی دیگر از مواردی است که نیروهای وارد بر دندانها را بر هم میزند. در صورتی که به موقع دندان نهفته را از فک بیرون نیاورید، فشار ناشی از حضور آن روی سایر دندانها باعث ناهماهنگی مجدد آنها، حتی پس از اتمام دوره ارتودنسی میشود.
۷) ترمیم غیراصولی دندان
دندانی که پوسیدگی شدید داشته باشد یا بهطور ناقص و غغیراصولی ترمیم شده باشد نمیتواند در برابر نیرویی که از جانب سایر دندانها به آن وارد میشود، مقاومت کافی داشته باشد. سست شدن ساختار دندان و کاهش مقاومت آن در برابر نیروهای وارده باعث میشود تا به راحتی جابهجا شده و نظم حاصل از ارتودنسی را برهم بزند.
۸) رشد فک در دوره بلوغ
گاهی اوقات تغییرات فک در دوران بلوغ تا پس از اتمام پروسه درمانی همچنان ادامه دارد. این موضوع میتواند تراز دندانها را بهم زده و موجب کج شدن دندان بعد از ارتودنسی شود.
۹) عادات نادرست
در برخی مواقع فاصله افتادن بین دندانها بعد از ارتودنسی به علت داشتن عادات نادرستی مثل جویدن ناخن، فشار دادن دندانها با زبان یا استفاده طولانیمدت از یک طرف دهان برای جویدن است. این عادات نادرست و آسیبزننده میتوانند دندانها را از موقعیت اصلی و صحیح خود جابهجا کنند.
چگونه از کج شدن دندان بعد از ارتودنسی پیشگیری کنیم؟
- نگهدارنده خود را در محفظهای قرار دهید تا ضربهای به آن وارد نشود.
- مراقب باشید تا پس از برداشتن سیمکشی دندان، ضربهای به دهان وارد نشود.
- برای حفظ بهداشت دهان بکوشید و از خمیر دندان و مسواک مناسب استفاده کنید.
- در مواقع عدم استفاده، ریتینر را داخل آب قرار دهید تا ساختار و حجم آن تغییر نکند.
- سعی کنید به صورت دورهای و منظم (حداقل ۶ ماه یکبار) به دندانپزشک مراجعه کنید.
- جهت پیشگیری از تشکیل جرم و آسیب به لثه (که در ادامه منجر به کج شدن دندان بعد از ارتودنسی میشود) حداقل روزی یکبار نخ دندان بکشید.
- در صورت لزوم جهت کنترل حرکات ناشی از اضطراب مانند جویدن ناخن، داروهای آرامبخش بخورید. (حتماً با پزشک مشورت کنید.)
سوالات متداول درباره برگشت ارتودنسی
خیر؛ این یک پیشامد طبیعی بوده که با مراجعه بهموقع به متخصص ارتودنسی قابل کنترل و درمان است.
میزان استفاده از نگهدارنده بعد از ارتودنسی در هر فرد متفاوت است؛ اما بهتر است به صورت دائم (در شب) استفاده کنید.
در برخی مواقع استفاده از ارتودنسی نامرئی یا نگهدارنده میتواند موثر باشد.
بهتر است در سال برای حداقل ۱ الی ۲ بار جهت بررسی وضعیت دندانها به دندانپزشکی بروید.
خلاصه مقاله کج شدن دندان بعد از ارتودنسی
کج شدن دندان بعد ارتودنسی پیشامدی طبیعی اما قابل کنترل است. به کمک یک متخصص حرفهای و باتجربه شما میتوانید از بازگشت نتایج درمانی حاصل از ارتودنسی پیشگیری کرده یا آنها را برطرف سازید. کلینیک دندانپزشکی بارانا یکی از مراکز معتبر دندانپزشکی در مشهد است که دارای تیم حرفهای دندانپزشکی است. در صورتی که نگران وضعیت دندانهایتان بعد از ارتودنسی هستید، میتوانید جهت رزرو نوبت و دریافت مشاوره با ارتودنتیست با شمارههای ۳۷۶۰۹۰۰۹-۰۵۱ یا ۰۹۱۵۷۶۰۹۰۰۹ تماس بگیرید.
